Informatie over de echtscheiding

Een echtscheiding houdt in dat het huwelijk wordt beëindigd. Alle rechten en plichten die u en uw partner jegens elkaar hebben vervallen, behalve de onderhoudsplicht.

 Voor het aanvragen van de echtscheiding moet u naar de rechter en u heeft een advocaat nodig. U kunt gezamenlijk een advocaat nemen wanneer u samen de scheiding aanvraagt en er zeker van bent dat u het eens bent over de gevolgen ervan. Is dit niet zo, dan is het raadzaam dat iedere partner een eigen advocaat in de arm neemt. De echtscheiding is overigens pas definitief wanneer deze is ingeschreven in de registers van de burgerlijke stand. In deze definitie wordt een aantal aspecten genoemd, die we hierna kort zullen toelichten.

Welke soorten scheiding zijn er
Wanneer u gehuwd bent en een scheiding aanvraagt, dan kan het drie soorten betreffen:
• De echtscheiding waarbij het huwelijk definitief beëindigd wordt en de juridische banden worden verbroken.
• Scheiding van tafel en bed houdt in dat u conform de wet wel gehuwd blijft, maar dat bepaalde rechten en plichten die samenhangen met een huwelijk niet meer voor u gelden. Voor deze vorm van scheiden wordt gekozen wanneer samenwonen niet meer gaat, maar wanneer u om bijvoorbeeld financiële of levensbeschouwelijke redenen geen echtscheiding wenst.
• Ontbinding huwelijk na de scheiding van tafel en bed houdt in dat het huwelijk net als bij de reguliere echtscheiding definitief beëindigd wordt.
In deze context spreken wij over de echtscheiding die als eerste genoemd is.

Reden aanvragen van echtscheiding
In de Nederlandse wet wordt er maar één reden genoemd voor echtscheiding, en dat is duurzame ontwrichting van het huwelijk. Dit houdt in dat de verhouding tussen beide partners binnen het huwelijk zo moeilijk is geworden, dat men niet meer langer bij elkaar kan blijven. Op basis van deze reden, duurzame ontwrichting van het huwelijk, kunt u dus echtscheiding aanvragen. In uw geval kan deze algemene benoeming concreet betekenen dat uw geestelijke of lichamelijke gezondheid dermate onder de relatie lijden, dat u zich genoodzaakt voelt een echtscheiding aan te vragen. U kunt overigens op ieder moment nadat u getrouwd bent, de echtscheiding aanvragen.

Verzoekschrift aanvragen echtscheiding
Een echtscheidingsprocedure start met een verzoekschrift dat via de advocaat naar de rechtbank wordt gestuurd. In dit verzoekschrift wordt de aanvraag tot echtscheiding vermeld, maar tevens kan men hierin vragen om zogenoemde nevenvoorzieningen. Deze aanvraag moet vergezeld gaan van een aantal recente en originele akten uit de burgerlijke stand. U vraagt dan aan de rechter om een beslissing over zaken die samenhangen met de echtscheiding. U kunt om deze nevenvoorzieningen overigens ook apart verzoeken. Bij nevenvoorzieningen moet u denken aan zaken als alimentatie, gezag van de kinderen en boedelverdeling.

Rechtszaak over echtscheiding
Een echtscheidingsprocedure duurt vaak lang, maar dit hangt ook af van de mate van overeenstemming en de bereidheid om bij meningsverschillen tot oplossingen te komen tussen beide partners. Vanwege de lange duur kennen we nu ook het geïntroduceerde fenomeen van flitsscheidingen. De rechter neemt een beslissing over de aanvraag tot echtscheiding, die schriftelijk wordt vastgelegd in een beschikking.

Registratie van echtscheiding
De echtscheiding is overigens pas definitief wanneer deze is ingeschreven in de registers van de burgerlijke stand waar ook het huwelijk heeft plaatsgevonden en is ingeschreven.

Advocaat inschakelen
Wanneer u een echtscheiding, scheiding van tafel en bed of ontbinding van het huwelijk wenst, moet u naar de rechter en dient u zich ter zitting op de rechtbank te laten vertegenwoordigen door een advocaat en alle voorafgaande correspondentie naar de rechtbank moet ook via de advocaat verlopen. Beide partners kunnen samen een advocaat nemen, maar zeker wanneer men het niet eens is over punten die de scheiding betreffen, is het raadzaam dat iedere partner een eigen advocaat neemt. Wanneer uw inkomen en draagkracht daartoe aanleiding geven, kunt u met succes beroep doen op gesubsidieerde rechtsbijstand.

Rechten en plichten na echtscheiding
Zoals al gezegd worden alle juridische banden tussen de partners bij een echtscheiding verbroken, behalve de onderhoudsplicht. Deze onderhoudsplicht is na de echtscheiding bepalend voor de alimentatie en deze kan als volgt gedefinieerd worden:
• Ex-partners na een huwelijk. De onderhoudsverplichting, dus de verplichting om financieel voor elkaar te zorgen, die men ten opzichte van elkaar tijdens de periode van het huwelijk had, blijft ook daarna bestaan. Als één van beide ex-partners onvoldoende inkomsten heeft om in eigen levensonderhoud te voorzien, dan moet de ander in principe alimentatie betalen. De onderhoudsplicht en daarmee de alimentatieplicht eindigt als de ex-partner die alimentatie betaald krijgt trouwt, maar ook wanneer deze gaat samenwonen met een nieuwe partner op een manier alsof men getrouwd is of een geregistreerd partnerschap is aangegaan.
• Ouders en kinderen. Ouders moeten voor kinderen de kosten van opvoeding en verzorging betalen totdat zij de leeftijd van 18 jaar hebben bereikt. Wanneer een kind 18, 19 of 20 jaar is, dan moeten ouders de kosten van levensonderhoud en studiekosten betalen; dit noemt men een voortgezette onderhoudsplicht. Wanneer een kind huwt of een geregistreerd partnerschap aangaat blijft de onderhoudsplicht bestaan, echter de onderhoudsplicht van de echtgenoot van het kind gaat voor.